بذر

بذر به بخشی از گیاهان مورد توجه در کشاورزی و باغبانی گفته می‌شود که می‌تواند به تکثیر و تولید مثل آن گیاه منجر شود. در کشاورزی به هر بخش از گیاه که بتواند نسل دیگری از همان گیاه را تولید کند بذر می‌گویند. بذر یک رابطهٔ زنده بین والدین و نتاج بوده و عامل اصلی انتشار گیاه از یک محیط به محیط دیگر می‌باشد که سبب تداوم نسل‌ها می‌شود. از نظر بیولوژیکی بذر تخمک رسیده و بارور است که قابلیت رشد و تبدیل به یک گیاه کامل را دارد، اما از نظر کشاورزی و زراعت بذر مفهوم وسیع تری دارد. از نظر زراعت یک میوهٔ خشک و ناشکوفا است که می‌تواند دارای یک، دو یا چند تخمک باشد.

از بذور دارای یک تخمک به بذر غلات، بذوری که دارای دو تخمک هستند به  هویج و طوق و بذوری که دارای چند تخمک (پلی ژرم) به  چغندر قند می‌توان اشاره کرد. بذور از نظر خصوصیات فیزیکی مانند رنگ، شکل، اندازه و خصوصیات بیوشیمیایی و فیزیولوژیکی دارای تنوع بسیار زیادی هستند.

تولید شده از روش جنسی تخم گیاه می‌باشد و از روش غیر جنسی از طرق باززایی، زمین‌ساقه، دستک، سوخ (پیاز) و… می‌باشد.

محتویات

  • ۱اجزاء بذر
    • ۱.۱پوستهٔ
    • ۱.۲جنین
    • ۱.۳آنزیم‌ها و هورمون‌ها
    • ۱.۴مواد ذخیره‌ای
      • ۱.۴.۱کربوهیدرات‌ها
  • ۲جستارهای وابسته

اجزاء بذر

یک بذر رسیده بایستی دارای چهار جزء باشد که این چهار جزء برای حیات ضروری هستند. این اجزاء شامل پوستهٔ (تستا)، جنین، مواد ذخیره‌ای و معدنی و آنزیم‌ها و هورمون‌ها هستند.

پوستهٔ بذر

پوستهٔ بذر یا تستا پوشش محافظ است که از پوشش‌های خارجی تخمدان تشکیل شده‌است و قسمت‌های داخلی مانند جنین را در برابر عوامل محیطی محافظت می‌نماید. تستا نقش مهمی در فرایند آب‌گیری طی فرایند جوانه زنی دارد.

جنین

که یک گیاه جنینی یا اسپوروفیت است و شامل محور جنینی، هیپوکوتیل و یک یا دو عدد لپه است.

آنزیم‌ها و هورمون‌ها

در حیات و جوانه زنی بذر نقش مهمی دارند. آنزیم‌ها سبب هضم مواد ذخیره‌ای می‌شوند که این مواد برای ساخت بافت‌های جدید در طی جوانه زنی مورد استفاده قرار می‌گیرند. هورمون‌ها نیز می‌توانند سبب تحریک ساخت آنزیم‌ها یا ایجاد حالت سکون یا استراحت در بذور خشک شوند که این پدیده برای بقاء گیاه از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. میزان رطوبت و سرعت فعالیت‌های متابولیکی در حالت سکون حدود ۱۰ درصد یا کمتر از میزان رطوبت و فعالیت‌های متابولیکی بافت‌های گیاهی است.

مواد ذخیره‌ای

تأمین‌کنندهٔ مواد مورد نیاز جنین تا زمان مستقل شدن و تبدیل آن به یک گیاه کامل فتوسنتزکننده است. مواد ذخیره‌ای بذر شامل کربوهیدرات‌ها، لیپیدها، پروتئین‌ها و سایر ترکیبات هستند که میزان آن‌ها در بذور گیاهان مختلف متفاوت است. ترکیب شیمیایی بذور تحت کنترل ژنتیک و محیط می‌باشد.

کربوهیدرات‌ها

کربوهیدرات مادهٔ ذخیره‌ای اصلی در بذور بسیاری از گیاهان زراعی نظیر غلات می‌باشند. کربوهیدرات‌های ذخیره‌ای شامل نشاسته، همی سلولز، لیزاب ، پنتوزان‌ها، پکتین‌ها، و سایر کربوهیدرات‌ها می‌باشند.

منابع

دیدگاه شما

برای ارسال دیدگاه لطفا ابتدا وارد سایت شوید .

وارد شوید

error: Content is protected !!
X